واریس نشانه مشکل عروقی جدی
بسیاری از بیماران وقتی برای اولین بار متوجه رگهای برجسته، پیچخورده یا آبیرنگ روی پا میشوند، تصور میکنند واریس فقط یک مشکل ظاهری است. اما در واقع واریس میتواند نشانه اختلال در برگشت خون از پا به سمت قلب باشد. در حالت طبیعی، سیاهرگهای پا دریچههایی دارند که کمک میکنند خون برخلاف جاذبه به سمت بالا حرکت کند. وقتی این دریچهها ضعیف شوند، خون در رگها جمع میشود و رگها بهتدریج برجسته و متورم میشوند. منابع پزشکی معتبر نیز توضیح میدهند که ضعف دریچههای وریدی باعث تجمع خون در پا و بزرگشدن رگها میشود. ( Mayo Clinic )
تجربه بسیاری از مراجعهکنندگان این است که ابتدا فقط از ظاهر رگها ناراحت هستند، اما وقتی دقیقتر سؤال میشود، علائم دیگری هم وجود دارد؛ مثل سنگینی پا، خستگی زودرس، ورم مچ پا، احساس سوزش، خارش، درد بعد از ایستادن طولانی یا گرفتگی شبانه عضلات پا. این علائم بهخصوص در پایان روز یا بعد از ایستادن طولانی بیشتر حس میشوند.
برای مثال، فردی را تصور کنید که در فروشگاه، مطب، آرایشگاه، آشپزخانه یا محیط کاری مدت زیادی سرپا میایستد. او ابتدا فقط متوجه چند رگ برجسته پشت ساق پا میشود. بعد از مدتی، احساس میکند پاهایش عصرها سنگینتر میشوند و مچ پا کمی ورم میکند. اگر این وضعیت بررسی نشود، ممکن است بیماری وریدی بهمرور پیشرفت کند.
در مراجعه به دکتر مهرداد طاهریون، متخصص قلب و عروق و فعال در حوزه درمان واریس با روشهایی مانند لیزر و اسکلروتراپی، فقط ظاهر رگها بررسی نمیشود. مهم است مشخص شود آیا واریس سطحی است یا پشت آن یک مشکل مهمتر در رگهای اصلی پا وجود دارد. در بسیاری از موارد، سونوگرافی داپلر کمک میکند مسیر جریان خون، عملکرد دریچهها و محل نارسایی وریدی مشخص شود.
نکته مهم برای بیمار این است که واریس همیشه فوراً خطرناک نیست، اما همیشه هم نباید ساده گرفته شود. اگر رگهای واریسی همراه با درد، ورم، تغییر رنگ پوست، احساس گرمی، زخم، یا سنگینی واضح پا باشند، مراجعه به پزشک اهمیت بیشتری پیدا میکند.
درمان واریس نیز برای همه بیماران یکسان نیست. بعضی افراد با تغییر سبک زندگی، جوراب واریس، کاهش وزن و اصلاح الگوی ایستادن بهتر میشوند. اما در مواردی که رگها دچار نارسایی واضح هستند، روشهایی مانند لیزر داخل وریدی یا اسکلروتراپی میتواند مطرح شود.
تجربه مراجعهکننده آقای مهرداد طاهریون :
«اول فقط از ظاهر رگهای پایم ناراحت بودم. فکر میکردم مسئله زیبایی است. اما وقتی شبها پاهایم سنگین میشد و مچ پایم ورم میکرد، برای بررسی مراجعه کردم. بعد از معاینه و توضیح پزشک فهمیدم باید علت اصلی واریس مشخص شود، نه فقط رگهای روی پوست.»
سوالات متداول
۱. آیا واریس همیشه خطرناک است؟
خیر، اما اگر همراه با درد، ورم، سنگینی پا، تغییر رنگ پوست یا زخم باشد، باید جدیتر بررسی شود.
۲. چرا واریس بیشتر در پا ایجاد میشود؟
چون خون در پاها باید برخلاف جاذبه به سمت قلب برگردد و ایستادن طولانی فشار بیشتری به سیاهرگهای پا وارد میکند.
۳. آیا ظاهر رگها برای تشخیص کافی است؟
خیر. ظاهر پا مهم است، اما برای انتخاب درمان مناسب، گاهی سونوگرافی داپلر لازم میشود تا عملکرد رگها بررسی شود.